Na ostatnim posiedzeniu Sejmu, tj. 15-17 października 2025 r. miało miejsce jest pierwsze czytanie rządowego projektu tzw. ustawy frankowej, czyli ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie rozpoznawania spraw dotyczących zawartych z konsumentami umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do franka szwajcarskiego. Projekt ustawy został przedłożony przez Ministra Sprawiedliwości i przygotowany przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego. Przepisy powyższej ustawy mają przyśpieszyć postępowania frankowe oraz zmniejszyć obciążenie sądów.
Nowe regulacje mają objąć postępowania cywilne prowadzone między konsumentami a bankami, dotyczące kredytów i pożyczek indeksowanych lub denominowanych do franka szwajcarskiego (CHF), a także umów, które zostały następnie przekształcone aneksami w kredyty waloryzowane do CHF. Przepisy będą miały również zastosowanie wobec spadkobierców konsumenta, osób, które przystąpiły do długu lub udzieliły poręczenia jego spłaty, a także wobec osób ponoszących odpowiedzialność rzeczową za zobowiązanie.
Ustawa frankowa przewiduje m.in.:
- Rozpoznawanie spraw frankowych na posiedzeniach niejawnych,
- Dopuszczanie składnia zeznań przez strony na piśmie oraz prowadzenie przesłuchania świadka poza salą sądową, w ramach posiedzenia zdalnego, nawet mimo sprzeciwu stron,
- Automatyczne zabezpieczenie roszczeń konsumentów – wstrzymanie, z momentem doręczenia bankowi pozwu, obowiązku spłaty rat przez konsumenta – bez potrzeby wydawania odrębnej decyzji przez sąd,
- Możliwość powoływania się przez pozwanego na zarzut potrącenia przy rozliczeniach między stronami,
- Specjalne zasady powództwa wzajemnego, umożliwiające sprawne rozliczenie roszczeń konsumenta i banku w jednym postępowaniu.
- Zachęty do polubownego zakończenia sporu na każdym etapie postępowania, szczególnie w zakresie zwrotu kosztów sądowych. Zwrot 50% opłaty sądowej będzie przysługiwał, jeśli pozew, apelacja lub skarga kasacyjna zostaną cofnięte w ciągu 6 miesięcy od wejścia ustawy w życie.
Warto podkreślić, że proponowane rozwiązania mają charakter dobrowolny – w sytuacjach niestandardowych sądy zachowają możliwość prowadzenia postępowania na zasadach ogólnych, bez obowiązku korzystania z nowych procedur. Zgodnie z projektem, sprawy dotyczące kredytów frankowych w drugiej instancji mają być rozpatrywane na posiedzeniu niejawnym, niezależnie od wysokości wartości przedmiotu zaskarżenia.
Zgodnie z planem, tzw. ustawa frankowa zacznie obowiązywać po upływie 14 dni od jej ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Jeśli proces legislacyjny przebiegnie bez opóźnień, istnieje duże prawdopodobieństwo, że nowe regulacje wejdą w życie jeszcze w tym roku, dając frankowiczom realną szansę na szybsze zakończenie toczących się postępowań.
Autor Julia Rola
W przypadku zainteresowania tematem przedstawionym w artykule, prosimy o kontakt na: kancelaria@cddlegal.pl
